Kalafior – pokochaj go nie tylko za jego smak!
Kalafior jest warzywem uwielbianym w Europie, a także bardzo charakterystyczny pod kątem wizualnym. Jego wspaniała, biała główka otoczona ciemnozielonymi liśćmi z dala rzuca się w oczy na targowiskach. A gdy już wpadnie w oko – trudno jest pozbyć się krążącej w głowie myśli o chrupiącym kalafiorze z masełkiem jedzonym na kolację...
Jak powstał Kalafior?
Kalafior powstał z kwiatów dzikiej kapusty warzywnej.
Kalafior – co to za warzywo?
Jest on jednoroczną odmianą kapusty warzywnej, czyli przedstawicielem warzyw krzyżowych, należy do rodziny warzy kapustnych. Jego główną częścią naziemną jest łodyga, otoczona szerokimi liśćmi. Dookoła walcowatego pędu wyrastają kwiatostany na obwodzie mięsistej róży. Są one jasnożółte, drobne, niemal białe. To właśnie kwiaty są częścią jadalną kalafiora, choć oczywiście spożywać można również jego łodygę. Kwiaty rozgałęziają się na mniejsze różyczki, dlatego też po oddzieleniu ich powstają mniejsze części, które potocznie nazywa się różyczkami kalafiora. Kalafior nie tylko doskonale smakuje w różnych postaciach, ale również jest pełen właściwości odżywczych, dlatego warto go włączyć do diety!
Co zawiera kalafior?
[pokaz to='169986']
W jednej szklance surowego kalafiora jest tylko 28 kcal, ale za to całe bogactwo składników odżywczych. To również 3 gramy błonnika – co jest ilością sporą. Oprócz tego w kalafiorze znajdziemy sporo innych związków bioaktywnych:
- Witamina C
- Witamina K
- Witamina B1, B2, B6
- Kwas foliowy
- Kwas pantotenowy
- Kwas nikotynowy
- Minerały: potas, fosfor, wapń, magnez, miedź, cynk, fluor, chlor, karoteny, jod
Za charakterystyczny zapach podczas gotowania odpowiadają związki siarkowe.
Czy kalafior jest polecany w odchudzaniu?
Jak wszystkie warzywa, kalafior jest zdecydowanie warty włączenia do diety podczas odchudzania. Wysoka zawartość błonnika sprawia, że wspaniale syci i wypełnia żołądek, a przy okazji przyspiesza pracę jelit, usprawniając przemianę materii. Z uwagi na niską kaloryczność i bardzo dobry, łagodny i delikatny smak, świetnie zastępuje w potrawach ziemniaki, ryż, czy dodatki mączne, i doskonale łączy się z innymi smakami. Spożywanie kalafiora powoduje wypełnienie żołądka, hamowanie apetytu i tym samym zmniejszenie ilości kalorii zjedzonych w ciągu dnia, co sprzyja odchudzaniu. Dzięki dużej zawartości błonnika jest w stanie zapobiegać zaparciom oraz stanom zapalnym jelit.
Czy kalafior jest dobry w profilaktyce zdrowotnej?
Wysoka zawartość związków mineralnych, witamin oraz przeciwutleniaczy w kalafiorze powoduje, że wiąże się on ze zmniejszeniem ryzyka wielu chorób. Niski indeks glikemiczny sprawi, że łatwiej jest kontrolować glikemię dzięki kalafiorowi. Niska zawartość tłuszczów i związki bioaktywne promują zdrowie serca i zapobiegają miażdżycy – zmniejszają poziom cholesterolu i trójglicerydów. Przeciwutleniacze działają antynowotworowo, zmniejszając ryzyko zachorowania na raka.
Jak kalafior wpływa na układ nerwowy?
Oprócz wymienionych wyżej związków, kalafior ma także spore ilości choliny – związku, o którym obecnie coraz więcej się mówi w kontekście zdrowego odżywiania. Cholina wspiera integralność błon komórkowych, a zatem wzmacnia komórki nerwowe. Bierze udział w rozwoju mózgu i produkuje neuroprzekaźniki – ich funkcjonowanie jest niezbędne dla dobrego, sprawnego działania całego układu nerwowego. Tym samym spożywanie kalafiora może mieć korzystny wpływ na zapobieganie chorobom neurodegeneracyjnym, takim jak choroba Parkinsona czy Alzheimera. Ponadto, jest to warzywo świetne w przypadku dzieci – promuje prawidłowy rozwój ich funkcji poznawczych.
Czy kalafior może zapobiegać nowotworom?
Wysoka zawartość przeciwutleniaczy jest głównym powodem, dla którego warto jak najczęściej sięgać po kalafiora. To antyoksydanty z różnych grup: glukozynolany i izotiocyjaniany (sulforafan), karotenoidy i flawonoidy, a także witamina C. Sulforafan oprócz właściwości zapobiegania nowotworom działa również korzystnie dla cukrzyków i osób z insulinoopornością – zapobiega cukrzycy oraz spowalnia powstawanie powikłań cukrzycowych.
Jak wykorzystać kalafiora w kuchni?
Ponieważ jest on produktem zawierającym niewiele węglowodanów, można z powodzeniem stosować go jako zamiennik ziemniaków czy ryżu na diecie low carb. W ogóle warto jak najczęściej zastępować swoje produkty węglowodanowe kalafiorem.
Z kalafiora można przygotować pyszny hummus. Można go zmielić, połączyć z jajkiem i uformować w placki, zamiast tortilli. Starty na tarce kalafior świetnie zagęści każdą zupę czy kleik warzywny albo sos. Można stosować go jako dodatek do makaronu czy sera żółtego – smakuje wtedy wyśmienicie! Oczywiście fenomenalnie sprawdza się również owinięty w szynkę i upieczony, ugotowany na parze, albo podawany w postaci ugotowanej z bułką tartą podsmażoną na maśle. Jest naprawdę wiele propozycji wykorzystania kalafiora w kuchni – wystarczy go tylko lekko ugotować lub zblanszować, aby zmiękł.
Jak przygotowywać kalafiora?
Przygotowanie kalafiora jest banalnie proste. Wystarczy ugotować go w wodzie lub na parze, starając się robić to jak najkrócej – aby nie stracić cennych składników odżywczych. Krótkie gotowanie ma też na celu zachowanie jędrności tego warzywa, które rozgotowane totalnie traci swój urok. Gotować należy go bez przykrycia, aby pozwolić związkom siarkowym powodującym wzdęcia ulecieć.
Czy kalafior jest dla każdego?
Do jedzenia kalafiora należy namawiać szczególnie dzieci, które na pewno polubią jego lekko słodkawy, delikatny smak. Jednak nie dla każdego to warzywo będzie korzystne. Jako przedstawiciel rodziny krzyżowych, kalafior nie jest wskazany dla osób z niedoczynnością tarczycy. W chorobie tej zaburzone jest wchłanianie jodu, a kalafior niestety znacząco je utrudnia, co może powodować do powstawania wola tarczycowego.
Gdy przychodzi sezon na rodzimego, polskiego kalafiora – nie wahaj się wykorzystywać go w kuchni! Im więcej wariantów różnych potraw z kalafiorem w roli głównej poznasz, tym łatwiej Ci będzie wdrożyć zdrowszą, pełną warzyw dietę!