Diety ketogeniczne (czyli takie, w których ilość spożywanych tłuszczów przeważa nad białkami i węglowodanami) stają się coraz bardziej popularne.

Padaczka

Jest to choroba ściśle związana z nadmierną aktywnością mózgu, objawiająca się napadami padaczkowymi. Leki przeciwdrgawkowe nie sprawdzają się u wszystkich, w związku z czym naukowcy szukali alternatywy. I znaleźli. Padaczka jest chorobą, która najlepiej potwierdza skuteczność omawianej diety. Średnio u ok. 50% osób dotkniętych tym schorzeniem i przestrzegających warunków diety odnotowano poprawę w związku z częstotliwością i intensywnością napadów.

Zespół metaboliczny i insulinooporność 

Charakteryzuje się obniżoną wrażliwością organizmu na działanie insuliny - hormonu odpowiedzialnego za regulację poziomu cukru we krwi. Dotyka osób z dużą nadwagą, z zaburzeniami w poziomach trójglicerydów i cholesterolu, z wysokim ciśnieniem krwi oraz z podwyższonym poziomem cukru we krwi na czczo. Osoby dotknięte zespołem insulinoodporności cierpią na zwiększone ryzyko wystąpienia cukrzycy, chorób serca i innych poważnych zaburzeń związanych z opornością na insulinę. Po wprowadzeniu diety ketogenicznej istnieje możliwość regulacji cholesterolu, poziomu cukru i ciśnienia krwi.

Choroby spichrzeniowe glikogenu

Są to genetycznie uwarunkowane choroby metaboliczne, prowadzące do nieprawidłowego magazynowania glikogenu w wątrobie, nerkach i mięśniach. Nieprawidłowe spichrzanie jest spowodowane brakiem jednego z enzymów, uczestniczących w metabolizmie glikogenu. Wyróżnia się kilka rodzajów, każdy w oparciu o brak enzymu. Choroby wykrywane są zazwyczaj w dzieciństwie, mogą charakteryzować się słabym wzrostem, zmęczeniem, niskim poziomem cukru we krwi, skurczami mięśni i powiększeniem wątroby. Jednakże najnowsze badania sugerują, iż chociażby w przypadku glikogenozy typu III, która wpływa na wątrobę i mięśnie stosowanie diety ketogenicznej może pomóc złagodzić objawy poprzez dostarczanie ketonów, które mogą być wykorzystane jako alternatywne źródło paliwa.

Zespół wielotorbielowatych jajników

Jest najczęstszym zaburzeniem hormonalnym u kobiet w wieku rozrodczym, a także najczęstszą przyczyną niepłodności. Najczęściej występuje u kobiet dotkniętych zespołem metabolicznym. Zwiększony poziom testosteronu prowadzi o nieestetycznego wyglądu, objawiającego się trądzikiem, nadmiernym owłosieniem, czy innymi oznakami męskości. Odnotowano kilka przypadków, u których stosowanie diety ketogenicznej zainicjowało utratę zbędnych kilogramów, zmniejszenie poziomu insuliny i poprawy funkcji hormonu reprodukcyjnego.

Cukrzyca

Dotyczy osób z podwyższonym poziomem glukozy we krwi. Dieta o bardzo niskiej zawartości węglowodanów pomaga kontrolować poziom cukru we krwi i może także zapewniać inne korzyści zdrowotne. Po przeprowadzeniu odpowiednich badań dotyczących praktykowania diety ketogenicznej w przypadku cukrzycy wykazano, iż może to prowadzić do zmniejszenia stężenia cukru we krwi. W niektórych przypadkach wartości powracają do normalnego zakresu, wówczas potrzeba stosowania lekarstw okazuje się być znikoma.

Rak

Rak jest jedną z najgroźniejszych chorób na świecie. Dieta ketogeniczna może wspomagać działanie chemioterapii, promieniowania i chirurgii stosowanych podczas zachorowań na raka. Oczywiście nie jest w stanie pomóc w sto procentach, jednakże może znacznie poprawić jakość życia podczas choroby. Niektórzy eksperci uważają, iż omawiana dieta może mieć szczególnie wysokie korzyści w przypadku różnych typów raka mózgu, w tym najgroźniejszego – glejaka wielopostaciowego.

Autyzm

Jest typowy dla osób charakteryzujących się problemami związanymi z komunikacją, interakcją społeczną, a w niektórych przypadkach powtarzającymi się zachowaniami. Zwykle zdiagnozowany w dzieciństwie, leczony jest terapią mowy i innymi terapiami. Autyzm dzieli się pewnymi cechami z padaczką, o której wcześniej była mowa. Owe podobieństwa sugerują, iż diety ketogenne mogą mieć dobry wpływ na to schorzenie. Oczywiście stosowane w połączeniu z innymi terapiami.

Choroba Parkinsona

Jest zaburzeniem układu nerwowego charakteryzującym się niskim poziomem dopaminy. Jej brak powoduje kilka objawów, w tym drżenie, upośledzenie postawy, sztywność i trudności w chodzeniu i pisaniu. Ze względu na ochronne działanie ketogeniczne diety na mózg i układ nerwowy, jest ona traktowana jako potencjalna terapia uzupełniająca. Potencjalna, ponieważ potrzebne są dokładniejsze badania.

Otyłość

Badania wykazały, że ketogeniczne diety są bardzo skuteczne w przypadku utraty wagi u osób otyłych. Wynika to głównie z ich silnych efektów hamujących apetyt. Duża analiza wykazała, że ​​bardzo niskie węglowodany, kaloryczne ogniwa katechogenne pomagają ludziom czuć się mniej głodni niż podczas stosowania standardowych diet, wykluczających jak największą liczbę kalorii.

Niedobór białka GLUT1

Białko to odpowiada za transportuje glukozy przez barierę krew-mózg. Objawy zwykle zaczynają się wkrótce po urodzeniu i wywołują opóźnienie rozwojowe, trudności w ruchu, a czasami napady padaczkowe. W przeciwieństwie do glukozy, ketony nie wymagają tego białka, aby pokonać drogę z krwi do mózgu. Dlatego też dieta ketogeniczna może stanowić alternatywne źródło energii, z których mózg może korzystać.

Urazy mózgu

Traumatyczne uszkodzenia mózgu najczęściej są wynikiem silnych uderzeń w głowę. Mogą mieć niszczące skutki dla funkcji fizycznej, pamięciowej oraz osobowościowej. W przeciwieństwie do komórek w większości innych narządów, uszkodzone komórki mózgu w większości przypadków prawie w ogóle nie ulegają poprawie. Zdolność organizmu do przetwarzania cukru po urazie głowy jest osłabiona. Niektórzy badacze uważają, że dieta ketogenna może ją poprawić.

Stwardnienie rozsiane

Choroba ta uszkadza osłonę ochronną nerwów, co prowadzi do problemów komunikacyjnych między mózgiem a ciałem. Objawia się drętwieniem i problemami z równowagą, ruchem, wizją i pamięcią. Podobnie jak w przypadku innych zaburzeń układu nerwowego, stwardnienie rozsiane wydaje się zmniejszać zdolność komórek do używania cukru jako źródła paliwa. Dieta ketogeniczna może być korzystna dla osób dotkniętych tą chorobą, jednakże potrzebne są dokładniejsze badania w celu pewnego potwierdzenia tezy.

Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby:

Na zachodzie jest to najbardziej popularna choroba dotycząca wątroby. Jest silnie związana z cukrzycą typu 2, zespołem metabolicznym i otyłością. Diety ketogeniczne mogą być bardzo skuteczne w redukcji tkanki tłuszczowej wątroby i innych aspektów zdrowia u osób z niealkoholową chorobą wątroby.

Choroba Alzheimera:

Jest postępującą postacią otępienia, charakteryzującą się płytkami i splotami mózgu, które pogarszają pamięć. Co ciekawe, choroba Alzheimera wydaje się mieć cechy zarówno padaczki, jak i cukrzycy typu 2: napady padaczkowe, niemożność prawidłowego stosowania glukozy i stanu zapalnego związanych z opornością na insulinę. Kilka objawów choroby Alzheimera wykazało poprawę dzięki dietom ketogennym w badaniach na zwierzętach. Badania na ludziach sugerują, że dodanie estrów oleju MCT lub estrów ketonowych może być korzystne.

Migrenowe bóle głowy:

Obejmują ciężki ból, wrażliwość na światło i nudności. Niektóre badania wskazują, że częstość występowania bólów głowy i nasilenie bólu migreny może poprawić się u ludzi, którzy stosowali się do diety ketogenicznej. Konieczne są jednak bardziej szczegółowe badania.

Podsumowanie:

Ketogeniczne diety są rozważane do stosowania w przypadku wielu schorzeń ze względu na ich korzystny wpływ na zdrowie metaboliczne i układ nerwowy. Jednakże wiele z badań jest nadal w toku i ich wyniki nie uchodzą za pewniki. W odniesieniu do raka i kilku innych poważnych chorób na tej liście, dieta ketogenna powinna być podejmowana wyłącznie w ramach standardowych terapii pod nadzorem lekarza lub wykwalifikowanego świadczeniodawcy. Nikt nie powinien podejmować się stosowania diety ketogennej bez ówczesnej konsultacji z lekarzem. Warto zaznaczyć, iż potencjał ketogenicznych dróg do poprawy zdrowia jest bardzo obiecujący.

Referencje

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4025116/ https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26662710 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26588588 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21126887 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18054691 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18046594 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19082851 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21857385 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25431232 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20861058 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27473078 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17509728 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25304261 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25069036 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23666039 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26267703 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21688989 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21214538 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19664276 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25301680 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23415649